نصب صحیح فلومتر، ضامن آن است که جریان دروغ نگوید و عددی که روی نمایشگر مینشیند، تصویری وفادار از حرکت سیال باشد. هر خط لوله چه افقی، چه عمودی خلقیات خود را دارد. در ادامه، مهمترین اصولی که مهندسان برای نصب مطمئن فلومتر باید رعایت کنند مرور میشود.
نکات عمومی نصب فلومتر (صرفنظر از جهت لوله)
وجود طولهای مستقیم ورودی و خروجی
تمامی فلومترها برای آرام شدن جریان به «راهروهای مستقیم» نیاز دارند.
- ورودی: معمولاً 10 تا 15 برابر قطر لوله
- خروجی: معمولاً 5 برابر قطر لوله
این بخشها به جریان اجازه میدهند الگوی سرعت یکنواختتری پیدا کند.
اجتناب از حباب هوا و تجمع رسوب
حبابهای هوا در مایعات، و ذرات یا رسوب در سیالات سنگین، میتوانند اندازهگیری را بههم بریزند.
بنابراین:
- نقطه نصب نباید نزدیک نقاط گیرایی هوا یا رسوب باشد.
- در صورت لزوم، از هواگیر یا صافی پیش از فلومتر استفاده میشود.
جلوگیری از لرزش
فلومتر باید روی پایهای محکم قرار گیرد. لرزش مکانیکی میتواند خروجی را ناپایدار کند، بهخصوص در فلومترهای کوریولیس و اولتراسونیک.
توجه به جهت فلوی واقعی
علامت جهت جریان روی دستگاه معمولاً کوچک و گوشهگیر است، اما بیتوجهی به آن بدترین نوع غافلگیری است. همیشه جهت جریان لوله و بدنه فلومتر یکسان باشد.
نکات مهم نصب فلومتر در خطوط افقی
محل نصب نسبت به سطح مایع
در خطوط افقی، مهم است که فلومتر کاملاً پر از سیال باشد.
بهترین محل نصب:
- روی بخش زیرین لوله (زاویه 3 تا 9 ساعت)، تا حبابهای بالایی وارد سنسور نشوند.
جلوگیری از نقاطی که سیال نیمهپر است
از نصب در نزدیکی نقاط تخلیه، تغییرات ناگهانی شیب یا محلهایی که لوله نیمهپر میشود اجتناب کنید. فلومتر باید همیشه در محیطی با جریان پایدار قرار گیرد.
دوری از زانویی، سهراهی و شیرهای تنظیم
تلاطم ناشی از این قطعات، جریان را آشفته میکند.
بنابراین:
- چند برابر قطر لوله پیش از دستگاه فاصله ایجاد کنید.
نصب صحیح فلومترهای الکترومغناطیسی
فلومترهای مغناطیسی در خط افقی باید طوری نصب شوند که الکترودها در راستای افق قرار نگیرند، چون احتمال تماس با حباب بالا میرود. معمولاً بهترین حالت، قرارگیری الکترودها در راستای عمود بر زمین است.
نکات مهم نصب فلومتر در خطوط عمودی
جهت حرکت سیال
در خط عمودی، بهترین وضعیت این است که سیال از پایین به بالا حرکت کند.
این حالت:
- از خالی شدن لوله جلوگیری میکند.
- احتمال حبس هوا را کاهش میدهد.
- و سرعت کوبش جریان را تعدیل میکند.
پر بودن کامل لوله
در برخی خطوط عمودی، بهویژه در جریانهای ثقلی، ممکن است لوله بهصورت دورهای نیمهپر شود. فلومتر نباید در بخشهایی نصب شود که چنین رفتاری دارند.
جلوگیری از فشار برگشتی
اگر فلومتر بالاتر از تجهیزات تخلیه نصب شود، ممکن است فشار برگشتی باعث ناپایداری جریان شود. توصیه میشود دستگاه در بخشی از مسیر قرار گیرد که فشار مثبت و پایدار برقرار است.
فلومترهای حجمسنج و توربینی
در خطوط عمودی، این نوع فلومترها عملکرد بهتری نسبت به حالت افقی دارند؛ چرا که نیروی گرانش الگوی جریان را یکنواختتر میکند.
نکات ویژه انواع مختلف فلومترها
- کوریولیس
- باید از لرزش مکانیکی خط دور باشند.
- در خطوط عمودی ترجیحاً نصب از پایین به بالا انجام شود.
- برای مایعات ویسکوز، جهت افقی گاهی مناسبتر است.
- اولتراسونیک
- در هر دو حالت افقی و عمودی، نیازمند طول مستقیم بیشتری هستند.
- سطح داخلی لوله باید تمیز و عاری از جرم باشد.
- ورتکس
- نسبت به وجود حباب هوا بسیار حساساند.
- در خطوط افقی معمولاً بهترین عملکرد را دارند.
- مغناطیسی
- لوله باید همیشه کاملاً پر باشد.
- در خطوط افقی، الکترودها نباید در نیمه بالایی لوله قرار گیرند.
نتیجهگیری
نصب فلومتر، تنها یک «قرار دادن دستگاه در مسیر» نیست؛ انتخاب نقطهای است که در آن جریان راستگفتارترین حالت خود را دارد. رعایت اصول فوق—از جهت جریان در خطوط عمودی تا هماهنگی الکترودها در خطوط افقی—به دقت اندازهگیری و سلامت تجهیزات کمک میکند. توجه به این نکات، جریان را از همهمه دور میکند و خوانش فلومتر را به یک گزارش آرام و بیاغتشاش تبدیل میسازد.

